અમે ગર્ભ ન રહે તે માટે એક રીત અપનાવીએ છીએ: સ્ખલન થાય તે પહેલાં લિંગ બહાર કાઢી લેવું, જેને વિથડ્રૉઅલ પદ્ધતિ કહે છે. મારો પ્રશ્ન આ રીતની સુરક્ષા વિશે છે.
મારા મિત્રો કહે છે કે આ રીત પૂરી રીતે સુરક્ષિત છે, અને તેઓ વર્ષોથી આમ જ કરે છે. પણ મારા મનમાં શંકા રહે છે. દર વખતે સમયસર બહાર કાઢી શકાશે કે નહીં, તેની ચિંતા રહે છે, અને ક્યારેક તે ક્ષણે નિયંત્રણ રાખવું મુશ્કેલ લાગે છે. આ ચિંતાને કારણે સંબંધ દરમિયાન પૂરું ધ્યાન અને આનંદ પણ રહેતો નથી.
એ પણ સાંભળ્યું છે કે સ્ખલન પહેલાં પણ થોડું પ્રવાહી નીકળે છે, પણ તેમાં શુક્રાણુ હોય કે નહીં તે ખબર નથી.
મારે આ બાબતો જાણવી છે:
– વિથડ્રૉઅલ પદ્ધતિથી ગર્ભ રહી શકે, અને કેટલું જોખમ છે?
– સ્ખલન પહેલાં નીકળતા પ્રવાહીથી ગર્ભ રહી શકે?
– આ રીતની પુરુષ કે સ્ત્રીના આરોગ્ય પર કોઈ ખરાબ અસર થાય?
– લાંબા સમય સુધી આ રીત અપનાવવાથી સંબંધના સંતોષ પર અસર પડે?
– આ રીત જાતીય ચેપથી બચાવે છે?
– વધુ સુરક્ષિત વિકલ્પ કયા છે?
અમે બંને આ વિશે ખુલ્લેઆમ વાત કરવાનું વિચારીએ છીએ, પણ પહેલાં સાચી માહિતી જોઈએ છે. આપનું માર્ગદર્શન મળશે તો અમે અમારા માટે યોગ્ય અને સુરક્ષિત રીત પસંદ કરી શકીશું, અને મનમાં સતત રહેતી શંકા દૂર થશે.
નમસ્તે. આ રીત ઘણાં દંપતી અપનાવે છે, પણ તેની મર્યાદા જાણવી જરૂરી છે.
સીધો જવાબ: વિથડ્રૉઅલ (સ્ખલન પહેલાં બહાર કાઢવું) વિશ્વસનીય ગર્ભનિરોધ નથી. રોજિંદા વપરાશમાં દર વર્ષે આશરે ૧૦૦માંથી ૨૦ જેટલી સ્ત્રીઓને ગર્ભ રહી શકે છે. તે જાતીય ચેપ (STI) થી પણ રક્ષણ આપતું નથી.
સમસ્યાની સમજ
- સ્ખલન પહેલાંના પ્રવાહીમાં ક્યારેક શુક્રાણુ હોઈ શકે છે.
- સમયસર બહાર કાઢવું દર વખતે શક્ય નથી, ખાસ કરીને ઉત્તેજનામાં.
- યોનિ દ્વાર પાસે સ્ખલન થાય તો પણ ગર્ભ રહી શકે.
- સતત “સમયસર બહાર કાઢવું પડશે” ની ચિંતા બંનેનો આનંદ ઘટાડે છે અને પુરુષમાં પરફૉર્મન્સ ઍન્ઝાયટી વધારી શકે.
આયુર્વેદની દૃષ્ટિ
આયુર્વેદ મુજબ શુક્ર અને આર્તવ નું યોગ્ય સમયે (ઋતુકાળ) મિલન થાય તો ગર્ભ રહી શકે, અને થોડા શુક્રાણુ પણ પૂરતા હોઈ શકે. આયુર્વેદ પ્રસન્ન મન સાથેના મિલનને મહત્વ આપે છે; સતત ભય અને ઉતાવળ વાત વધારે છે.
વ્યવહારુ ઉપાય
- બાળક ન જોઈતું હોય તો કોન્ડોમ કે ડૉક્ટરની સલાહથી બીજી વિશ્વસનીય પદ્ધતિ.
- કોન્ડોમ સાથે વિથડ્રૉઅલ જોડી શકાય, પણ વિથડ્રૉઅલ એકલું નહીં.
- ભૂલ થાય તો જલદી ડૉક્ટર પાસે ઇમર્જન્સી ગર્ભનિરોધ વિશે પૂછવું.
આહાર અને જીવનશૈલી
કોઈ આહાર ગર્ભ રોકતો નથી. મન શાંત અને સંબંધ આનંદદાયક રહે તે માટે વિશ્વસનીય પદ્ધતિ અપનાવવી જ સૌથી સારો ઉપાય છે.
ઔષધિઓ વિશે
ગર્ભ રોકવા માટે જડીબુટ્ટી જાતે ન લેવી. જરૂર પડ્યે સલાહ તપાસ પછી ડૉક્ટર કે વૈદ્ય આપશે.
ચેતવણીના સંકેત: ક્યારે ડૉક્ટરને મળવું?
- માસિક મોડું થવું
- અસુરક્ષિત સંબંધ પછી ઇમર્જન્સી ગર્ભનિરોધ માટે
- સતત ચિંતાથી ઉત્થાન કે સંબંધમાં તકલીફ
કોને બતાવવું: ગાયનેકોલોજિસ્ટ, સેક્સોલોજિસ્ટ.
ઉદાહરણ ૧: એક દંપતી બે વર્ષથી વિથડ્રૉઅલ પર આધાર રાખતું હતું, અને અનિચ્છિત ગર્ભ રહ્યો. પછી તેમણે ગાયનેકની સલાહથી નિયમિત પદ્ધતિ અપનાવી.
ઉદાહરણ ૨: બીજા એક પતિને સમયસર બહાર કાઢવાની ચિંતાને કારણે સંબંધમાં આનંદ ઘટ્યો હતો. કોન્ડોમ અપનાવ્યા પછી બંનેનો તણાવ ઓછો થયો.
સંબંધિત પ્રશ્નો
સ્ખલન પહેલાંના પ્રવાહીથી ગર્ભ રહે?
શક્યતા ઓછી, પણ શૂન્ય નથી.
વિથડ્રૉઅલ STI થી બચાવે?
ના, તે જાતીય ચેપથી રક્ષણ આપતું નથી.
વિથડ્રૉઅલ સાથે બીજું શું વાપરી શકાય?
કોન્ડોમ કે ડૉક્ટરની સલાહથી બીજી પદ્ધતિ.
ટૂંકમાં: સ્ખલન પહેલાં બહાર કાઢવાની પદ્ધતિ વિશ્વસનીય ગર્ભનિરોધ નથી; રોજિંદા વપરાશમાં દર વર્ષે ઘણી સ્ત્રીઓને ગર્ભ રહી શકે છે. તે STI થી પણ બચાવતી નથી. કોન્ડોમ કે ડૉક્ટરની સલાહથી નિયમિત પદ્ધતિ વધુ સુરક્ષિત છે.
આપ આ વિશે નિઃસંકોચ સલાહ લઈ શકો છો. આપની માહિતી અને consultation સંપૂર્ણ ગોપનીય રહેશે.
ડૉ. નિકુલ પટેલ (B.A.M.S.)
307, ત્રીજો માળ, શાલિન કોમ્પ્લેક્સ, ફરકી લસ્સીની ઉપર, કૃષ્ણબાગ ચાર રસ્તા, મણિનગર, અમદાવાદ – 380008
સમય: સવારે 10:00 થી 1:00 અને બપોરે 3:00 થી 6:30 | શનિ–રવિ: બંધ
📍 ક્લિનિકનું Location — Google Maps